Khulla Bichar Online

साहित्य

नेपाली विशेषताको समाजवाद : नयाँ वैचारिक बहस

नेपाली विशेषताको समाजवाद : नयाँ वैचारिक बहस

• शिशिर भण्डारी नेपालमा समाजवादको शब्द र यसको बहस लामो इतिहास बोकेको बहस हो । संविधानदेखि दलका घोषणापत्रसम्म, भाषणदेखि नीति दस्तावेजसम्म यो शब्द निरन्तर दोहोरिन्छ । तर विडम्बना के छ भने यसको व्यवहारिक अर्थ, आर्थिक संरचना र संस्थागत स्वरूप अझै स्पष्ट छैन । अर्थात : समाजवादको नाम सबैले लिन्छन्, तर…
More
सिमानाको सवाल

सिमानाको सवाल

• लाेक लामा सिमानाको सवाल अजिव लाग्छ सिमानामा नेपाली सेना किन जान सक्दैन? प्रश्न अझै उभिएकै छ तर शहरका मञ्चहरूमा नयाँ उद्घोष सुनिन्छ  नेपालले भारतको सिमाना मिचेको छ अनि सुस्ताको माटोमा हावाले सोधिरहेको प्रश्न तालीको आवाजले छोपिन्छ नक्सामा खुम्चिएको भूमि दुःख सुनाइरहन्छ तर समर्थकहरू सत्य होइन, नारा सुनेर नाचिरहन्छन् सिमाना…
More
“भुईँको देश र सत्ताको हावा …”

“भुईँको देश र सत्ताको हावा …”

  • शिशिर भण्डारी   यतिबेला देश दुई तहमा बाँचिरहेको छ— एउटा आकाशबाट देश हेर्नेहरूको देश, अर्को भुईँबाट जीवन बोक्नेहरूको देश ।   माथिबाट हेर्दा - सहर सुन्दर देखिन्छ । कानुनहरू चम्किरहेका देखिन्छन् । अनुशासनका फरमानहरू गुञ्जिरहेका सुनिन्छन् ।   र सत्ता ? "गरिबको चमेली" र्यापमा आफ्नो सफलताको घोषणा गर्छ…
More
रातो कार्पेटको मूल्य!

रातो कार्पेटको मूल्य!

• लाेक लामा शीर्षक : रातो कार्पेटको मूल्य रातो कार्पेट बिछिँदैमा देशको बाटो फराकिलो हुँदैन फूलका गुच्छाले माटोको सुगन्ध किन्न सक्दैन बाजागाजा धेरै बज्यो भने पनि इतिहासको आवाज दबिँदैन सत्ताको सिंहासन चढेर राष्ट्रको आत्मा बेच्न मिल्दैन आज ताली बजाउने हातहरू भोलि फर्केर नआउन पनि सक्छन् तर देशको पीडा पुस्तौँसम्म बोलिरहन्छ…
More
प्रतिबिम्बको सिंहासन !

प्रतिबिम्बको सिंहासन !

• शिशिर भण्डारी हिजो राति - एउटा नमिठो सपना देखेँ ।   जहाँ म मेरी छोरीलाई “प्रतिबिम्बको सिंहासन” कथा सुनाइरहेको थिएँ ।   एक समय एउटा देशले आफ्ना सबै ऐनाहरू भेला गर्‍यो र तिनलाई दोष दिन थाल्यो ।   कसैले भन्यो— अनुहार बिग्रिएको होइन, प्रतिबिम्ब बिग्रिएको हो ।   कसैले…
More
बालेन बोल्यो कि पोल्यो!

बालेन बोल्यो कि पोल्यो!

बालेन बोल्यो कि पोल्यो! ****************** बालेन बोल्यो कि पोल्यो! सिंहदरबार पोल्यो, अदालत र न्यायालय पोल्यो। प्रहरी पोल्यो, ७६ जना जेन्जी पोल्यो, भाटभटेनी सार्वजनिक संस्थान पोल्यो। पोलेन मात्रै होइन, खरानी बनायो, खरानीमाथि फेरि खरानी थप्यो, खरानीको ग्याङ नै ठड्यायो। राष्ट्रपति कार्यालय पोल्यो, देशभरिका सरकारी कार्यालय पोल्यो। नगरपालिका पोल्यो, नेताका निवास सबै…
More
“आक्रोश, अधैर्य र अस्वीकारको वर्तमान समाज”

“आक्रोश, अधैर्य र अस्वीकारको वर्तमान समाज”

•  शिशिर भण्डारी भूमिका: मानव इतिहासमा सायद यस्तो समय कमै आएको थियो होला, जहाँ मानिस यति धेरै जोडिएको पनि होस् र यति धेरै भित्रभित्रै टुटिरहेको पनि । प्रविधि, सूचना र अभिव्यक्तिको विस्फोटले संसारलाई यति नजिक ल्यायो, तर मानिसको मनलाई झन् अस्थिर, अधैर्य र थकित पनि बनायो । आज समाज बाहिरबाट…
More
“२१औँ शताब्दीको डिजिटल पूँजीवाद र मार्क्सवादी वैचारिकीको पुनर्विकास”

“२१औँ शताब्दीको डिजिटल पूँजीवाद र मार्क्सवादी वैचारिकीको पुनर्विकास”

• शिशिर भण्डारी भूमिका: २१औँ शताब्दीको विश्व पूँजीवाद अब औद्योगिक उत्पादन, कारखाना, बैंक वा परम्परागत बजार संरचनाको सीमाभित्र मात्र बाँधिएको छैन । अब यो - डेटा, एल्गोरिदम, कृत्रिम बुद्धिमत्ता (AI), डिजिटल प्लेटफर्म, वित्तीय सट्टेबाजी (उत्पादनभन्दा मूल्यको उतारचढावबाट नाफा खोज्ने प्रक्रिया) र वैश्विक सूचना सञ्जालको अत्यन्त जटिल र अदृश्य संरचनामा रूपान्तरित…
More
“उमेरले छेक्दैन सपना” : ४४ वर्षका वडा अध्यक्ष बुद्धि बहादुर स्याङ्तानको एसईई सफलता प्रेरणादायी कथा

“उमेरले छेक्दैन सपना” : ४४ वर्षका वडा अध्यक्ष बुद्धि बहादुर स्याङ्तानको एसईई सफलता प्रेरणादायी कथा

काभ्रेको विकट डाँडापारी खानीखोला–५ साल्मेचाकल गाउँमा जन्मिएका बुद्धि बहादुर स्याङ्तानको जीवन संघर्ष, जिम्मेवारी र अधुरो रहरबीच बुनिएको एउटा प्रेरणादायी कथा हो। २०३९ सालमा जन्मिएका स्याङ्तान सानै उमेरमै आमा गुमाएर टुहुरा बने। बुबा सेते स्याङ्तान र आमा साईली स्याङ्तानको छोराको पालनपोषण फूपू सन्सरी माया स्याङ्तानले गरेकी थिइन्। तीन दिदीबहिनीका एक्ला भाइ…
More
“डोजरमुनि पुरिएको सपना”

“डोजरमुनि पुरिएको सपना”

• शिशिर भण्डारी प्रिय, यो चिठी हो कि रोदन—म आफैं छुट्याउन सकिरहेकी छैन। शब्दहरू लेखिरहेकी छु—तर हरेक अक्षर आँसुमा भिजेको छ। यहाँ जति पनि शब्द छन्— मेरो मुटु फुट्दा निस्किएको निःशब्द चिच्याहट हो, मेरो यो आवाज तिमीले— त्यो टाढाको परदेशमा सुन्न सक्छौ या सक्दैनौ।   तिमी परदेशको घाममा पसिना बगाइरहेका…
More
No widgets found. Go to Widget page and add the widget in Offcanvas Sidebar Widget Area.