साहित्य

२०८२ चैत्र १९ गते २०८२ चैत्र १९ गते

हर्क

• लाेक लामा -चाैरीदेउराली -काभ्रे हर्क जुन तिमी थियौ  सर्वत्र धर्तिमाथी अब त्यो शान मात्र  होइन परिवर्तनको बीउ बनेको छ साहसले आवाज उठाउनु अब ठिक मात्रै होइन, अनिवार्य बनेको छ किनकि निर्मम रातहरुले कहिल्यै बिहानी ल्याउँदैन। हर्क, बोल  करोडौँ जनताको कथा, मन मनमा हर्क बढाउनुछ जो हिजोदेखि नै बास खोज्दै…

More

२०८२ चैत्र १८ गते २०८२ चैत्र १८ गते

हात नहाल

• साेनाम सज्जन किराँती -खाेटाङ हलेसी हात नहाल (एक चिच्याहट, माइक्रोफोन बिना पनि सुनिने) हात न हा ल । सुन्यौ? कि तिमीहरू ध्वनि होइन, मासु मात्रै बुझ्छौ? “हात नहाल” मैले भनेको वाक्य होइन, मेरो छालाको संविधान हो । तर तिमीहरू औँलालाई मतपत्र ठान्छौ र शरीरलाई चुनावी क्षेत्र । म माइतीघरको…

More

२०८२ चैत्र १८ गते २०८२ चैत्र १८ गते

तामाङ समुदाय: ओझेलको इतिहासदेखि पहिचानको पुनर्जागरणसम्म

-चेत बहादुर लामा दोङ, धुलिखेल काठमाडौं उपत्यकाको फेदीदेखि हिमालयको काखसम्म फैलिएको एक सभ्यता छ,जसले हजारौं वर्षदेखि डम्फुको तालमा आफ्नो आत्मा बोलिरहेको छ, सेलोको लयमा आफ्नो दुःख पोखिरहेको छ, र ल्होसारको उत्सवमा आफ्नो अस्तित्व उदघोष गरिरहेको छ । तर यही सभ्यताको समुदायलाई नेपालको मुख्यधाराको इतिहासले दशकौंसम्म छायाँमा पारिदियो । आज ती…

More

२०८२ चैत्र १८ गते २०८२ चैत्र १८ गते

बौद्ध र स्वयम्भू जात्रालाई “तेमाल जात्रा” किन भनियो?

एक किंवदन्ती अनुसार, तेमालका राजा ह्रेन्जेन दोर्जेको गोर्खाली सत्ताले षड्यन्त्रपूर्वक हत्या गरेपछि, उनको आत्माको शान्तिको लागि तेमालका जनता ठुलाे संख्यामा बौद्ध र स्वयम्भू मा भेला भएर दीप प्रज्ज्वलन गरेका थिए। उक्त भीड देखेर स्थानीयहरूले “कसको जात्रा हो?” भनी सोध्दा “तेमालकाे तामाङकाे जात्रा” भन्ने उत्तर आएको थियो। यही वाक्यांश क्रमशः "तेमाल…

More

२०८२ चैत्र १२ गते २०८२ चैत्र १२ गते

“गुरुप्रति कृतज्ञता”

  •सृष्टि गिरी (श्री प्रभा माध्यमिक बिद्यालय-चाैंरीदेउराली-६ काभ्रे) तपाईंको आवाजमा मिठास थियो, हाम्रो जीवनमा उज्यालो थियो। अक्षर-अक्षर सिकाउँदा, मनमा सपना फुलाइदिनु भयो।   गल्ती गर्दा रिसाउनु भयो, तर भित्रै माया लुकाउनु भयो। हामी लड्दा हात समातेर, फेरि उठ्न सिकाउनु भयो।   हाम्रो सानो सफलतामा पनि, तपाईंको खुशी देखिन्थ्यो। हामी अगाडि…

More

२०८२ चैत्र १२ गते २०८२ चैत्र १२ गते

सम्झि राख्नु है !

 • सम्झना गाैतमक (क्षा १० श्री प्रभा माध्यमिक बिद्यालय -चाैरीदेउराली -६ कार्तिके देउराली) दिन बित्यो, महिना बित्यो, बितिगयो वर्ष, बिदाइ हुने समय आयो, मनमा छैन हर्ष। रमाइलो कहाँ हुन्छ त्यो बिदाइको पल, शुभकामना साथी, पढीलेखी बन्नु है सफल।   पढाउनुभयो, अक्षर चिनाउनुभयो,कोटि-कोटि नमन गुरु, भुल्ने छैनौं हामी,जीवनको उज्यालो यहिबाट भयाे…

More

२०८२ चैत्र ५ गते २०८२ चैत्र ५ गते

निर्वाचन समीक्षा – संकट, संकेत र रूपान्तरणको ऐतिहासिक आवश्यकता

निर्वाचन परिणामलाई  विद्यमान शाससन ब्यवस्थाको डेलीभरी, आर्थिक संरचना, राजनीतिक संस्कार र समाजको पछिल्लो विकसित मनोविज्ञानसँग जोडेर हेर्नुपर्छ। - कृष्ण कुमार भण्डारी (शिशिर) भूमिका : गत फागुन २१ गते सम्पन्न प्रतिनिधि सभाको निर्वाचन परिणामलाई केवल जुनकुनै राजनैतिक दल या बिचारको हार या जितको सामान्य राजनीतिक घटनाका रूपमा मात्रै बुझ्नु पर्याप्त हुदैन ।…

More

२०८२ चैत्र ३ गते २०८२ चैत्र ३ गते

“नीलाे क्रान्ति”

• जीवन कुमार याेञ्जन नीलाे क्रान्ति नीलाे सारी नीलै चाेलाे अनि निलाे काेट र निलाे टाई लाउनकै लागि नीलाे क्रान्ति नहाेस्। मलाई रक्त क्रान्ति के हाे? थाहा छ। नीलाे रक्सी पिउनकै लागि कतै नीलाे लिपिस्टक अनि नीलै नेल पलिसकै लागि निलाे क्रान्ति नहाेस्। मलाई रक्त क्रान्ति के हाे ? थाहा…

More

२०८२ चैत्र २ गते २०८२ चैत्र २ गते

एआईको युगमा लोकतन्त्र र युवा: नेपालको सन्दर्भमा अवसर र चुनौती

नागरिकहरू एउटै समाजमा बसे पनि फरक–फरक सूचना संसारभित्र बस्न थालेका छन्। यसले साझा यथार्थ कमजोर पार्ने र समाजमा ध्रुवीकरण बढाउने जोखिम पैदा गरेको छ। - कृष्ण कुमार भण्डारी(शिशिर) पृष्ठभूमि : आजको २१औँ शताब्दीको विश्व अहिले तीव्र गतिमा डिजिटल प्रविधिद्वारा निर्देशित समाजतर्फ अघि बढिरहेको छ। हाल विश्वमा शक्ति सन्तुलन केवल सैन्य…

More

२०८२ फाल्गुन २६ गते २०८२ फाल्गुन २६ गते

नेपालको विकास यात्रामा निजी र सार्वजनिक शिक्षा सहकार्यको आवश्यकता

"नेपालको शिक्षा इतिहास राज्य र समाजबीचको सहअस्तित्व, पूरकता र कहिलेकाहीँ प्रतिस्पर्धाको गतिशील सम्बन्धको यात्रा हो" • कृष्ण कुमार भण्डारी(शिशिर) सारांश (Abstract ) शिक्षा मानव सभ्यताको उत्पत्ति जतिकै पुरानो अवधारणा हो। प्रारम्भिक मानवले प्रकृतिसँगको संघर्ष, अनुभव र चेतनाबाट सिकेको ज्ञान नै शिक्षाको पहिलो रूप थियो। समयक्रममा यही चेतनाको विस्तारले दर्शन, अनुशासन,…

More