साहित्य

२०८३ बैशाख ६ गते २०८३ बैशाख ६ गते

बिकास पर्खिरहेको लाैरेदेउराली र साङास्वती लेक

• राजिव माेक्तान तामाङ काभ्रेको कोशीपारी क्षेत्रमा अवस्थित लाैरेदेउराली र साङास्वती लेक एउटा भौगोलिक स्थान मात्र होइन, सम्भावनाले भरिएको तर उपेक्षित भूभागको प्रतिनिधि हो। राजधानी काठमाडौंबाट करिव ७५ किमि तथा सदरमुकाम धुलिखेलबाट ५५ किमि मात्र  टाढा रहेकाे,२३५० मिटर उचाइ रहेको यो क्षेत्र कोशीपारीकै सबैभन्दा अग्लो स्थान मानिन्छ। ‘साङास्वती’र "लाैरेददेउराली" शब्द…

More

२०८३ बैशाख ४ गते २०८३ बैशाख ४ गते

रामबहादुर मार्ग

• राजु स्याङ्तान रामबहादुर मार्ग जब टेक्छु यो लमतन्न राजमार्ग टेकेँ जस्तो लाग्छ–आपाको आङ ४० बसन्त अघि लक्का जवान हुँदा गिट्टीमा सपनाको अलकत्रा घोलेर बनाएका थिए रे आपाले यो मार्ग उ त्यो जङ्गलको बिचमा थोत्रो डोजरको पाटपुर्जासँगै लडिरहेको पहेँलो टोपी सायद मेरै आपाको हुनुपर्छ त्यो पुरानो ट्याक्टरको टायरनेर आधा डढेको…

More

२०८२ चैत्र १९ गते २०८२ चैत्र १९ गते

हर्क

• लाेक लामा -चाैरीदेउराली -काभ्रे हर्क जुन तिमी थियौ  सर्वत्र धर्तिमाथी अब त्यो शान मात्र  होइन परिवर्तनको बीउ बनेको छ साहसले आवाज उठाउनु अब ठिक मात्रै होइन, अनिवार्य बनेको छ किनकि निर्मम रातहरुले कहिल्यै बिहानी ल्याउँदैन। हर्क, बोल  करोडौँ जनताको कथा, मन मनमा हर्क बढाउनुछ जो हिजोदेखि नै बास खोज्दै…

More

२०८२ चैत्र १८ गते २०८२ चैत्र १८ गते

हात नहाल

• साेनाम सज्जन किराँती -खाेटाङ हलेसी हात नहाल (एक चिच्याहट, माइक्रोफोन बिना पनि सुनिने) हात न हा ल । सुन्यौ? कि तिमीहरू ध्वनि होइन, मासु मात्रै बुझ्छौ? “हात नहाल” मैले भनेको वाक्य होइन, मेरो छालाको संविधान हो । तर तिमीहरू औँलालाई मतपत्र ठान्छौ र शरीरलाई चुनावी क्षेत्र । म माइतीघरको…

More

२०८२ चैत्र १८ गते २०८२ चैत्र १८ गते

तामाङ समुदाय: ओझेलको इतिहासदेखि पहिचानको पुनर्जागरणसम्म

-चेत बहादुर लामा दोङ, धुलिखेल काठमाडौं उपत्यकाको फेदीदेखि हिमालयको काखसम्म फैलिएको एक सभ्यता छ,जसले हजारौं वर्षदेखि डम्फुको तालमा आफ्नो आत्मा बोलिरहेको छ, सेलोको लयमा आफ्नो दुःख पोखिरहेको छ, र ल्होसारको उत्सवमा आफ्नो अस्तित्व उदघोष गरिरहेको छ । तर यही सभ्यताको समुदायलाई नेपालको मुख्यधाराको इतिहासले दशकौंसम्म छायाँमा पारिदियो । आज ती…

More

२०८२ चैत्र १८ गते २०८२ चैत्र १८ गते

बौद्ध र स्वयम्भू जात्रालाई “तेमाल जात्रा” किन भनियो?

एक किंवदन्ती अनुसार, तेमालका राजा ह्रेन्जेन दोर्जेको गोर्खाली सत्ताले षड्यन्त्रपूर्वक हत्या गरेपछि, उनको आत्माको शान्तिको लागि तेमालका जनता ठुलाे संख्यामा बौद्ध र स्वयम्भू मा भेला भएर दीप प्रज्ज्वलन गरेका थिए। उक्त भीड देखेर स्थानीयहरूले “कसको जात्रा हो?” भनी सोध्दा “तेमालकाे तामाङकाे जात्रा” भन्ने उत्तर आएको थियो। यही वाक्यांश क्रमशः "तेमाल…

More

२०८२ चैत्र १२ गते २०८२ चैत्र १२ गते

“गुरुप्रति कृतज्ञता”

  •सृष्टि गिरी (श्री प्रभा माध्यमिक बिद्यालय-चाैंरीदेउराली-६ काभ्रे) तपाईंको आवाजमा मिठास थियो, हाम्रो जीवनमा उज्यालो थियो। अक्षर-अक्षर सिकाउँदा, मनमा सपना फुलाइदिनु भयो।   गल्ती गर्दा रिसाउनु भयो, तर भित्रै माया लुकाउनु भयो। हामी लड्दा हात समातेर, फेरि उठ्न सिकाउनु भयो।   हाम्रो सानो सफलतामा पनि, तपाईंको खुशी देखिन्थ्यो। हामी अगाडि…

More

२०८२ चैत्र १२ गते २०८२ चैत्र १२ गते

सम्झि राख्नु है !

 • सम्झना गाैतमक (क्षा १० श्री प्रभा माध्यमिक बिद्यालय -चाैरीदेउराली -६ कार्तिके देउराली) दिन बित्यो, महिना बित्यो, बितिगयो वर्ष, बिदाइ हुने समय आयो, मनमा छैन हर्ष। रमाइलो कहाँ हुन्छ त्यो बिदाइको पल, शुभकामना साथी, पढीलेखी बन्नु है सफल।   पढाउनुभयो, अक्षर चिनाउनुभयो,कोटि-कोटि नमन गुरु, भुल्ने छैनौं हामी,जीवनको उज्यालो यहिबाट भयाे…

More

२०८२ चैत्र ५ गते २०८२ चैत्र ५ गते

निर्वाचन समीक्षा – संकट, संकेत र रूपान्तरणको ऐतिहासिक आवश्यकता

निर्वाचन परिणामलाई  विद्यमान शाससन ब्यवस्थाको डेलीभरी, आर्थिक संरचना, राजनीतिक संस्कार र समाजको पछिल्लो विकसित मनोविज्ञानसँग जोडेर हेर्नुपर्छ। - कृष्ण कुमार भण्डारी (शिशिर) भूमिका : गत फागुन २१ गते सम्पन्न प्रतिनिधि सभाको निर्वाचन परिणामलाई केवल जुनकुनै राजनैतिक दल या बिचारको हार या जितको सामान्य राजनीतिक घटनाका रूपमा मात्रै बुझ्नु पर्याप्त हुदैन ।…

More

२०८२ चैत्र ३ गते २०८२ चैत्र ३ गते

“नीलाे क्रान्ति”

• जीवन कुमार याेञ्जन नीलाे क्रान्ति नीलाे सारी नीलै चाेलाे अनि निलाे काेट र निलाे टाई लाउनकै लागि नीलाे क्रान्ति नहाेस्। मलाई रक्त क्रान्ति के हाे? थाहा छ। नीलाे रक्सी पिउनकै लागि कतै नीलाे लिपिस्टक अनि नीलै नेल पलिसकै लागि निलाे क्रान्ति नहाेस्। मलाई रक्त क्रान्ति के हाे ? थाहा…

More