साहित्य

२०८२ पुष १२ गते २०८२ पुष १२ गते

मैले देखेको सपनाको पार्टी : सर्वहारा वर्गको पार्टी

 • राजीव माेक्तान तामाङ  शायद नेपालमा अहिले यस्तो पार्टी छैन, तर त्यसको सपना बाँचिरहेको छ। त्यो सपना हाम्रै भित्र धड्किरहेको छ, हाम्रा असन्तोष र आकांक्षासँगै बाँचिरहेको छ। नेपालको राजनीतिक यात्रामा जनताको नाममा धेरै पार्टीहरू बने, तर जनताको वास्तविक शक्ति कहिल्यै संस्थागत भएन र देखिएन। भिन्न देखाउन खोज्ने थुप्रै पार्टी र…

More

२०८२ पुष १२ गते २०८२ पुष १२ गते

“म”

रचना मोक्तान यात्री पहिले म तिमीमा हराएकी थिएँ, आज म आफूमा फेला परेकी छु। अब म प्रेम गर्छु, तर आफ्नै आँखाको उज्यालोलाई। तिमी गयौ तर म भाँचिनँ, टुटेनँ म त फुलेँ, आफ्नै अस्तित्वको कोम्हेन्दो  झैँ। अब मलाई तिम्रो सम्झना होइन, आफ्नो सास मन पर्छ। म अब म नै हुँ पूरा,…

More

२०८२ पुष ११ गते २०८२ पुष ११ गते

माओवाद : इतिहास होइन, आजको आवश्यकता

नेपालमा माओवादी आन्दोलन उठ्नु, आफ्नो मार्ग पहिल्याउनु र परिवर्तनका लागि अग्रपंक्तिमा उभिनु,यी सबै कुराको ऐतिहासिक महत्व छ। केहीले भन्छन्, माओवादीहरू बिर्सिए, कमजोर भए, बाटो छुटे। ईमान सिं याेन्जन (गुँरास) विश्वभरका क्रान्तिकारीहरूले आज पनि माओका विचारलाई इतिहासको विषय होइन, मुक्तिको यात्रामा जलिरहेको दीपका रूपमा हेर्छन्। माओले दिएको योगदान कुनै एक देशको…

More

२०८२ पुष १० गते २०८२ पुष १० गते

नेपालको शिक्षा : सङ्कटको जड र वैज्ञानिक समाजवादी विकल्प

चेत बहादुर लामा संविधान २०७२ को धारा ३१ ले शिक्षालाई मौलिक हकको रूपमा सुनिश्चित गरे पनि कार्यान्वयनमा शासक वर्ग पूर्णतः असफल रह्यो नेपालको शिक्षा क्षेत्र लामो समयदेखि गहिरो सङ्कटको भुमरीमा फसेको छ । यस सङ्कटलाई केवल वर्तमान व्यवस्थाको कमजोरीका रूपमा मात्र होइन, ऐतिहासिक, संरचनागत र वैचारिक समस्याको परिणामका रूपमा बुझ्न…

More

२०८२ पुष ९ गते २०८२ पुष ९ गते

लालझण्डामुनि छटपटाएका जीवनहरू

• लक्ष्मी तामाङ -सर्लाही यो तस्बिरको अग्रभागमा रहेका ती तीन व्यक्ति मेरा कमान्डरहरू मात्र होइनन्, अभिभावक, सहयात्री र मेरा घाइतेहरू पनि हुनुहुन्थ्यो। दायाँतिरका कमरेड उर्जासँग मेरो भेट म जनसेनामा फर्मेसनबद्ध हुँदै गर्दा चौँधौँ बटालियनको ‘ए’ कम्पनीमा भएको थियो। म भर्खरै स्वास्थ्य तालिम सिकेर फर्मेशनमा आबद्ध भएकाे थिए। दोरम्बामा एक्काइस जनाको…

More

२०८२ पुष ९ गते २०८२ पुष ९ गते

शिक्षक : मौन श्रमिक

लक्ष्मी लामा (केन्द्रीय सदस्य-एकीकृत  अखिल नेपाल  शिक्षक संगठन ) तिमी भन्छौ “शिक्षा असफल भयो।” तर तिमीले कहिल्यै सोध्यौ? शिक्षक किन थाक्यो? राज्यले भाषण गर्छ, समाजले फैसला सुनाउँछ, तर कालोपाटी पछाडिको पसिना कुन प्रतिवेदनले नाप्छ? पाठ्यपुस्तक ढिला आयो दोष शिक्षकको! भवन चुहियो दोष शिक्षकको! नानी भोकै आयो उत्तर पनि शिक्षककै! तलब…

More

२०८२ पुष ८ गते २०८२ पुष ८ गते

तिमीहरूको नजरबाट टाढा छु!

तिमीहरूको नजरबाट टाढा छु! • राजीव माेक्तान तामाङ तिमीहरूको नजरबाट टाढा छु किनकि म तिमीहरू जस्तो देख्दिन ! म झ्योमाे लुङमा गाङ् भन्छु, तिमीहरू सगरमाथा भन्छौ । म याम्बु,खाेपाेङ र हेराङ भन्छु तिमीहरु अर्कै अर्कै खै के के भन्छाैं ।   जुन मेरो लागि राजधानी होइन, मेराे लागि त्यो सम्झनाको…

More

२०८२ पुष ८ गते २०८२ पुष ८ गते

बुद्ध दर्शन: वैज्ञानिकता, इतिहास, आधुनिक प्रासङ्गिकता र मार्क्सवादसँग समानता

-चेत बहादुर लामा “यदि विज्ञानले बौद्ध मान्यतालाई गलत साबित गर्छ भने बौद्ध धर्म परिवर्तन हुनुपर्छ।” अनित्यता, अन्तरनिर्भरता जस्ता सिद्धान्त क्वान्टम भौतिकी र मनोविज्ञानसँग मेल खान्छन्। बुद्ध दर्शनलाई विश्वको सबैभन्दा वैज्ञानिक र आधुनिक दर्शन मानिन्छ। यसको आधार अनुभव, परीक्षण र कारण-कार्य नियममा छ, नकि अन्धविश्वासमा। कालाम सूत्रमा बुद्धले भन्नुभएको छ: “कुनै…

More

२०८२ पुष ६ गते २०८२ पुष ६ गते

” राजनीति”

राजनीति वाचा होइन हावामा उड्ने शब्द होइन, यो त मुटुमा बज्ने भविष्यको धड्कन हो। नकारात्मक आँखाले देख्छ कुर्सीको लडाइँ, सकारात्मक सोचले देख्छ देशको रगतमै रहेको जनताको भरोसाको जडाइँ। भ्रष्ट हातले क्षणभर देशलाई धमिलो पार्ला तर जनचेतनाको उज्यालो फेरि फेरि उदाउँछ आशाको घामजस्तै। साना सुधारहरू सत्य बोल्ने अनुहारहरू यिनै हुन् परिवर्तनका…

More

२०८२ पुष ५ गते २०८२ पुष ५ गते

“करोडौं पैसा को स्रोत के छ ?”

“करोडौंको स्रोत सबैलाई थाहा छ तर प्रश्न सोध्ने जिब्रो धम्की र डरले थर्किन्छ, किनकि सत्य बोल्नेहरू गरीबीमा मर्छन्, झूट बोल्नेहरू राजनीतिक समारोहका प्रमुख अतिथि बन्छन्।” करोडौं पैसा को स्रोत के छ ? सोध्ना जाँदा, अचानक मौन जस्तो रातारात धनी बन्ने तरिका संविधानको प्रष्ट धारामा होइन कुनै अँध्यारो “डिल” को गुफामा…

More